Endüstri Mühendisliği Bölümü Koleksiyonu

Permanent URI for this collection

https://dspace.mudanya.edu.tr/handle/20.500.14362/74

Bu bölüme ait yayınları içerir

Browse

Now showing 1 - 20 of 36

2022 yılı girişimci ve yenilikçi üniversite endeksi verileri üzerine alan ve ölçüt bazlı bir değerlendirme
(Turan-Sam Yayıncılık, 2023) Tosun, Hasan; 6128
Ülkemizdeki yükseköğretim kurumlarının performansını değerlendirmek üzere 2012 yılından itibaren Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK), Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA), Yükseköğretim Kurulu (YÖK), Bilim Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’na bağlı bazı birimlerden temin edilen veriler esasında 23 gösterge dikkate alınarak bir “Girişimci ve Yenilikçi Üniversite Endeksi (GYÜE)” tanımlanmıştır. Bu endekste; üniversitelerin bilimsel ve teknolojik araştırma yetkinliğine, işbirliği ve etkileşim aktivitesine, fikri mülkiyet etkinliğine, girişimcilik ve yenilikçilik kültürüne ve ekonomik katkı ile ticarileşme potansiyeli alanlarına bağlı olarak değerlendirme yapılmaktadır. Bu yıl 2022 yılı verileri kullanılarak yapılan değerlendirme sonuçları açıklanmıştır. Bu sonuçlara göre; daha önceki yıllarda dereceye giren üniversitelerin yine listede olduğu ve sıralama da küçük değişiklikler bulunduğu görülmektedir. Ancak bazı Vakıf üniversiteleri (İstanbul Medipol, Bahçeşehir, Yeditepe, Yaşar, Atılım ve Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar gibi) önemli atılımlar yaparak ilk 50 üniversite içinde yer almışlardır. Bu makalede, ilgili endeksin parametreleri tanımlanarak, alan ve ölçüt esasında ilk elli sıra içinde yer alan üniversitelerin değerlendirmesi yapılmakta ve bazı üniversiteler için öneriler getirilmektedir.
A comprehensive analysis of apricot drying methods via multi-criteria decision making techniques
(Wiley, 2024-10) Abdulvahitoğlu, Aslı; Abdulvahitoğlu, Adnan; Cengiz, Nurten; 382420
Food and food safety have been among the most important issues for people throughout history. Societies have always tried to be self-sufficient in food and have avoided becoming dependent on foreign sources. However, the fact that most foods are seasonal and the increasing population's food consumption have revealed the need to preserve foodstuffs for a long time. The old and well-known method used today for extending shelf life is the drying process. The drying process is preferred over other preservation methods for reasons such as being more economical, easier to transport, having a longer shelf life, more concentrated nutritional value, and containing fewer additives. This ensures that dried foods are of higher quality in terms of physical, chemical, microbial properties, and nutritional values compared to other packaged foods. While the drying process was traditionally done over a long period, technological advancements have led to the production of higher quality and more valuable commercial products in a shorter time. In this study, traditional and technological methods used in drying apricots were compared according to the parameters determined by experts in the field. Since multiple parameters are effective in the comparison, Multi-Criteria Decision Making (MCDM) techniques were used. The optimum apricot drying method was determined by combining the results obtained from different MCDM techniques with the Borda rule.
A Comprehensive Review of Convolutional Neural Networks based Disease Detection Strategies in Potato Agriculture
(Springer, 2024-09) Gülmez, Burak; 222298
This review paper investigates the utilization of Convolutional Neural Networks (CNNs) for disease detection in potato agriculture, highlighting their pivotal role in efficiently analyzing large-scale agricultural datasets. The datasets used, preprocessing methodologies applied, specific data collection zones, and the efficacy of prominent algorithms like ResNet, VGG, and MobileNet variants for disease classification are scrutinized. Additionally, various hyperparameter optimization techniques such as grid search, random search, genetic algorithms, and Bayesian optimization are examined, and their impact on model performance is assessed. Challenges including dataset scarcity, variability in disease symptoms, and the generalization of models across diverse environmental conditions are addressed in the discussion section. Opportunities for advancing CNN-based disease detection, including the integration of multi-spectral imaging and remote sensing data, and the implementation of federated learning for collaborative model training, are explored. Future directions propose research into robust transfer learning techniques and the deployment of CNNs in real-time monitoring systems for proactive disease management in potato agriculture. Current knowledge is consolidated, research gaps are identified, and avenues for future research in CNN-based disease detection strategies to sustain potato farming effectively are proposed by this review. This study paves the way for future advancements in AI-driven disease detection, potentially revolutionizing agricultural practices and enhancing food security. Also, it aims to guide future research and development efforts in CNN-based disease detection for potato agriculture, potentially leading to improved crop management practices, increased yields, and enhanced food security.
A Multi-Criteria Decision-Making Approach to Enhancing Border Security Against Irregular Migration
(Manisa Celal Bayar Üniversitesi, 2025-12) Abdulvahitoğlu, Adnan; Güçlüten, Çağrı; Tunca, Hakan Ömer; 382420
International migration has become a fundamental phenomenon shaping social, political, and economic structures in the globalized world. The increase in human mobility is directly linked to the strengthening of global connections in areas such as economy, technology, culture, and education. Since the Second World War, poverty, unemployment, and political oppression have driven individuals toward countries offering better living conditions. The European Union (EU) member states and the United States are among the primary destinations for migration. The recent surge in irregular migration has led these countries to adopt stricter and more protectionist policies. Located along the EU’s transit route, Türkiye is a strategic actor in border security, with the prevention of irregular migration constituting a key policy objective. This study employs the Stepwise Weight Assessment Ratio Analysis (SWARA) method to evaluate border security systems and identify priority measures. Based on the assessments of nine experts with an average of 15 years of field experience, the three most critical components were identified as border patrol activities, the use of unmanned aerial vehicles, and internal security patrols in border provinces. The findings provide a concrete roadmap for policymakers in terms of resource allocation, operational planning, and technological investment.
A novel hybrid MCDM framework combining TOPSIS, PROMETHEE II, and VIKOR for peach drying method selection
(Elsevier, 2024-11) Gülmez, Burak; 222298
The selection of optimal drying technologies for peach processing presents a complex decision-making challenge due to multiple conflicting criteria. This study introduces a novel hybrid multi-criteria decision-making (MCDM) framework combining TOPSIS, VIKOR, and PROMETHEE II methods to evaluate eight drying technologies. The evaluation was conducted across twelve criteria, encompassing product quality, operational efficiency, economic factors, and environmental impact. Data were collected from five industry experts through structured matrices. The results demonstrate that vacuum drying emerged as the optimal technology, maintaining the top position in 75 % of sensitivity scenarios. Freeze drying and heat pump drying consistently ranked among the top three alternatives across all methods. The correlation analysis revealed strong agreement between VIKOR and PROMETHEE II rankings (0.857), while TOPSIS provided complementary insights. Sensitivity analysis identified energy consumption, investment cost, and nutritional retention as the most critical factors influencing technology selection. The findings indicate that advanced drying technologies significantly outperform traditional methods in terms of overall performance. This research provides a comprehensive framework for evidence-based decision-making in food processing technology selection and establishes quantitative benchmarks for future technology evaluations in the fruit drying industry.
A Symmetry-Based Spherical Fuzzy MCDM Approach for the Strategic Assessment of Alternative Fuels Toward Sustainable Energy Policies
(MDPI, 2025-06) Abdulvahitoğlu, Adnan; 382420
Alternative fuels obtained from renewable sources, providing low greenhouse gas emissions and high energy efficiency, offer significant advantages in terms of sustainability. In addition, the wide applicability of these fuel types in sectors such as housing, transportation, and industry creates significant opportunities in terms of reducing dependence on fossil fuels. Alternative fuels should be evaluated not only according to their environmental contributions but also based on multi-dimensional criteria such as economic cost, technical suitability, sustainability level, fuel properties, infrastructure requirements, and social acceptance. In this context, a comparative analysis of alternative fuel types in terms of various basic parameters is no longer optional, but a necessity. These parameters generally include symmetrical relationships such as balanced trade-offs between economic and environmental dimensions or mutual effects between technical and social criteria. However, they also show variability and uncertainty depending on the fuel type. Therefore, Spherical Fuzzy Multi-Criteria Decision Making (SF-MCDM) methods, which can effectively represent symmetry in membership and hesitation degrees, have been used to achieve more realistic and reliable results in uncertain decision environments. The proposed model provides a systematic and flexible evaluation structure that helps decision makers determine the most appropriate alternative fuel options and contributes to the formation of sustainable energy policies.
A theoretical and experimental investigation using a multi-criteria decision-making approach to investigate the use of oak cupule biomass as a sustainable corrosion inhibitor for mild steel in acidic solution
(Elsevier, 2025-08) Şişmanoğlu, Sedef; Mert, Mehmet Erman; Doğru Mert, Başak; Abdulvahitoğlu, Adnan; 382420
This study investigates adsorption mechanism and inhibition efficiency of oak cupule (OC) biomass on mild steel (MS) corrosion in an acidic medium through quantum chemical calculations and electrochemical analysis. The chemical composition of OC was characterized using FTIR-ATR, mass spectrometry, and UV–Vis spectroscopy. Electrochemical impedance spectroscopy was conducted at varying inhibitor concentrations, complemented by surface morphology analysis via SEM and contact angle measurements after 168 h of immersion. At 250 ppm, the inhibition efficiency reached 92.5 %, attributed to the presence of tannins and polyphenolic compounds. Adsorption followed the Langmuir isotherm, with an equilibrium constant of 2.36 L mg−1 and a Gibbs free energy change of −12.08 kJ mol−1. Contact angle measurements indicated increased hydrophobicity due to the formation of protective layer. Potential of zero charge (PZC) analysis confirmed electrostatic interactions between OC molecules and the positively charged MS surface in 0.5 M HCl. Molecular insights were obtained using Density Functional Theory (DFT) with the B3LYP/6–311++G(d,p) method, revealing electronic properties such as frontier molecular orbital energies, energy gap and atomic charges. The optimum result was determined by analyzing the experimental findings at different inhibitor concentrations and different durations using Multi Criteria Decision Making (MCDM) methods. It was found that scenario S5 provided the optimum result.
Akademik Etik İhlallerinin DEMATEL Yaklaşımıyla Karşılaştırmalı Analizi
(İKSAD, 2025-11) Abdulvahitoğlu, Aslı; Abdulvahitoğlu, Adnan; 382420
Bilimsel araştırma, bilim insanlarının belirli yöntem ve teknikleri kullanarak kuramsal veya pratik sorunlara çözüm geliştirmeyi amaçladığı sistematik bir süreçtir. Bu sürecin ürettiği bilginin güvenilirliği ve geçerliliği, büyük ölçüde araştırmacıların etik ilkelere bağlılığına dayanmaktadır. Bilim, bilinmeyeni anlama ve açıklama çabasıyla şekillenirken, araştırma sürecinin merkezinde yer alan bilim insanının ahlaki duyarlılığı, mesleki titizliği ve sorumluluk bilinci, elde edilen bulguların niteliğini doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle, bilim insanlarının hem kişisel hem de mesleki yaşamlarında etik değerlere bağlı kalmaları ve kararlarını bu doğrultuda almaları büyük önem taşımaktadır. Etik farkındalık, yalnızca araştırma sonuçlarının doğruluğunu sağlamaz, aynı zamanda bilimsel topluluğun güvenini ve akademik kültürün sürdürülebilirliğini de destekler. Bilimsel etik ihlalleri, araştırma süreçlerinin bütünlüğünü bozan ve bilime olan güveni sarsan davranışları ifade eder. Aynı verilerin veya çalışmaların birden çok kez yayımlanması, yeterlilikleri bulunmayan kişilerin başkalarının emeğiyle eser üretmesi, veri manipülasyonu, intihal ve kaynak göstermeme gibi uygulamalar, akademik dürüstlüğü tehdit eden temel sorunlardandır. Bu ihlaller, hem bireysel hem de kurumsal itibar kaybına yol açmakta ve bilimsel sürecin sağlıklı işlemesini engellemektedir. Bu sorunların ele alınması, araştırmacıların etik farkındalığının artırılması ve bilimsel araştırmaların güvenilirliğinin korunması açısından kritik bir öneme sahiptir. Bu çalışmada, etik dışı davranış türleri, Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) tekniklerinden biri olan DEMATEL yöntemiyle detaylı olarak incelenmiş; söz konusu davranışların birbirleri üzerindeki etkileri ve önem düzeyleri karşılaştırmalı biçimde analiz edilmiştir. Çalışmanın temel amacı, bilimsel etik ihlallerine yönelik farkındalık yaratmak ve akademisyenlerin etik sorumluluk bilincini güçlendirmektir. Böylece, araştırmacıların meslektaşlarına, öğrencilere, topluma ve bilime karşı yükümlülüklerini destekleyecek etik ilkelerin geliştirilmesine katkı sağlanması hedeflenmektedir. Bu yaklaşımla, etik kuralların yalnızca birer zorunluluk değil, bilimsel sorumluluk ve toplumsal faydanın doğal bir parçası olduğu vurgulanmaktadır.
Comparative Analysis of Different Drying Methods on Strawberry Aroma Compounds via Multi-Criteria Decision-Making Techniques
(MDPI, 2025-06) Cengiz, Nurten; Abdulvahitoğlu, Aslı; Abdulvahitoğlu, Adnan; 382420
Food and food safety, as one of the basic issues of human life, has made it necessary to store foods for a long time with the increasing population. One of the oldest and most common methods of extending the shelf life of food products is the drying process. The drying process contributes to the higher quality of foods in terms of physical, chemical, and microbial properties by ensuring that beneficial contents such as vitamins, minerals, and aroma compounds are better preserved. The aroma values of foods, which consist of taste and smell components, gain importance. In foods, the taste is determined by permanent components, while smell is determined by volatile components. The loss of volatile aroma compounds in the strawberry drying process negatively affects product quality. Small changes in aroma compounds can lead to significant differences in product taste. Therefore, strawberry aroma is a critical factor for consumer appeal and commercial success. In this study, the effects of drying methods on the aroma compounds of strawberry fruit were compared with Multi Criteria Decision Making (MCDM) techniques. In this study, PSI-based MCDM techniques were used to make the most appropriate choice among strawberry drying methods. The values of 23 distinct aroma compounds obtained with different drying methods applied to strawberry fruit were analyzed with 7 different MCDM techniques. The calculations gave similar results and these results were combined with the Borda rule. Accordingly, the drying methods with the highest scores were determined as freeze drying.
Efficiency analysis of clutch production line stations in the automotive industry using multi-criteria decision-making methods
(Adana Alparslan Türkeş Bilim ve Teknoloji Üniversitesi, 2025-05) Abdulvahitoğlu, Adnan; Abdulvahitoğlu, Aslı; Salman, İrem; 382420
Today, companies that best meet customer demands stand out in the competitive landscape. As a result, businesses strive to improve their production processes to achieve timely delivery, high quality, and low cost. Lean manufacturing philosophy, which aims to reduce waste and increase efficiency, has become an effective strategy in achieving these goals. In this study, improvements were made in an automotive company by utilizing lean production techniques. Following these improvements, the efficiency of each station within the production line was evaluated. The new data obtained were analyzed using Multi-Criteria Decision Making (MCDM) methods to determine at which station the optimum efficiency increase occurred. Additionally, a model was proposed to identify which stations should be prioritized in future improvement efforts.This model provides a scientific approach to assessing the tangible outcomes of lean manufacturing applications and contributes to the process of continuous improvement.
Elektrikli Araçlarda Batarya Termal Yönetim Sistemlerinin PSI Yöntemiyle Karşılaştırmalı Olarak Değerlendirilmesi
(Erzurum Teknik Üniversitesi, 2025-11) Abdulvahitoğlu, Aslı; Abdulvahitoğlu, Adnan; 382420
Günümüz dünyasında teknolojideki ilerlemeler ve değişimin hız kazanması ile sürdürülebilir çevre hedeflerinin ön plana çıkması, alternatif enerji kaynaklarına yönelimi artırmıştır. Bu dönüşümün merkezinde; fosil yakıt bağımlılığını azaltma, karbon emisyonlarını düşürme potansiyeliyle küresel ısınma ve iklim değişikliği ile mücadelede öne çıkan elektrikli araçlar (EA) yer almaktadır. EA’ların performansını ve güvenliğini doğrudan etkileyen temel bileşenlerden biri, yüksek enerji yoğunlukları nedeniyle tercih edilen lityum iyon pillerdir (LIB). Ancak LIB’ler, çalışma sırasında meydana gelen aşırı ısı üretimi sonucu termal dengesizlik ve sıcak nokta oluşumu gibi sorunlarla karşı karşıya kalmaktadır. Bu durum, batarya ömrünü kısaltmakta ve sistem güvenliğini tehlikeye atmaktadır. Bu bağlamda, etkin bir batarya termal yönetim sisteminin (BTYS) tasarımı büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada, EA’larda yaygın olarak kullanılan LIB’lerin farklı soğutma yöntemleri ve malzeme kombinasyonları; Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yaklaşımlarından PSI (Tercih Seçim İndeksi) yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Bu şekilde performans, maliyet, enerji verimliliği ve çevresel etki kriterleri açısından en uygun BTYS seçeneğinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Elde edilen sonuçlar, sürdürülebilir ve güvenli EA teknolojilerinin geliştirilmesinde karar destek sistemlerinin etkinliğini ortaya koymaktadır.
Enhancing municipal solid waste management efficiency through clustering: a case study
(Taylor and Francis, 2024-11) Çil, Sedat; Karaer, Feza; Salihoğlu, N. Kamil; Tabansız Göç, Gülveren; Çavdur, Fatih; 409903
This study leverages real-time datasets generated through IoT technology and smart city applications to enhance solid waste management in Yalova Province, Turkey. By integrating these datasets with the municipality’s Geographic Information System (GIS) using the ITRF/96 3 UTM X Y Coordinate System, a dynamic waste collection framework was established. The K-Means clustering algorithm was employed to determine the optimal waste container placement, considering capacities of 550, 800, 1,000, and 3,000 liters and walking distances of 50–100 ms. Results indicated that 1,000 and 3,000-liter containers with a 100-m walking distance maximized collection efficiency. Replacing 484 traditional containers with 105 units of 3,000 liters reduced total routes by 34%, transport costs by 42.2%, and CO2 emissions by 33.5%. The study underscores the importance of integrating GIS and IoT technologies for real-time waste management, aligning with the UN’s Sustainable Development Goals (SDG 11 and SDG 13). By combining data-driven decision-making with urban sustainability practices, it offers a replicable model for municipalities seeking to reduce costs and environmental impacts in waste collection.
Entropy tümleşik TOPSIS tekniği ile optimum kayısı kurutma yönteminin belirlenmesi
(Çukurova Üniversitesi, 2024-09) Cengiz, Nurten; Abdulvahitoğlu, Adnan; 382420
Gıda ve gıda güvenliği toplumlar için insanlık tarihi boyunca stratejik bir konu olarak süregelmiştir. Nüfus artışı ve mevsimsel gıda kaynaklarının yetersiz kalması, gıdaların uzun süreli muhafazası için depolanma ihtiyacını doğurmuştur. Bu maksatla geçmişten bu yana, az enerji tüketimi, kolay taşıma, uzun raf ömrü, az katkı maddesi ve yoğun besin değerlerinden dolayı gıdalar kurutularak saklanmaktadır. Günümüzde kullanılan farklı kurutma yöntemleri ile gıdaların vitamin, mineral gibi yararlı bileşenleri daha yüksek oranlarda korunabilmektedir. Diğer paketlenmiş gıdalara göre fiziksel, kimyasal, mikrobiyal özellikleri ile besin değerleri açısından daha kaliteli olan kurutulmuş gıdalar, günümüzde yüksek teknoloji kullanımı ile kıymetli ticari ürünler haline gelmişlerdir. Bu çalışmada, kayısı kurutmada kullanılan yöntemler aroma, besin değerleri, işlem hızı, renk, tekstürel özellikler, raf ömrü ve lezzet parametreleri çerçevesinde literatürde sıklıkla kullanılan Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) tekniklerinden Entropy ve TOPSIS tekniklerinin tümleşik kullanımı ile karşılaştırılmış ve dondurarak kurutma en uygun kayısı kurutma yöntemi olarak belirlenmiştir.
Farklı biyodizel yakıtlarının standart sapma tümleşik moosra yöntemi ile karşılaştırılması
(İKSAD, 2024-11) Abdulvahitoğlu, Adnan; Abdulvahitoğlu, Aslı; 382420; Girgen, Mete; Karapetkovska-Hristova, Vesna
İnsanlığın en temel ve vazgeçilmez ihtiyaçlarından birisi de enerjidir. Günümüzde yaygın olarak kullanılmakta olan fosil enerji kaynakları hızla tükenmekte ve araştırmacılar yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelmektedirler. Bu araştırmalar; fosil enerji kaynaklarının hesaplanan sürelerden çok daha önce tükenebilme olasılığı ile fosil yakıtların başta hava kirliliği olmak üzere küresel ısınma ve iklim değişikliğinin en önemli sebeplerinden olması nedeniyle hızlanarak devam etmektedir. Uzmanlar yeni ve yenilenebilir enerji kaynakları üzerine yoğunlaşırken, çevre kirliliğine sebep olan atıkların geri kazanılması da ön plana çıkmaktadır. Bu bağlamda önceleri alternatif bir yakıt olarak yağlı bitki tohumlardan biyodizel üretimi çalışılırken, atık ve atık yağların geri dönüştürülmesi sıfır atık projelerinin ana temalarından biri haline gelmiştir. Diğer yandan dünya petrol rezervlerinin azalması, petrol fiyatlarındaki artış, artan küresel savaş riskleri nedeniyle yakıt teminindeki sıkıntılar, daha sürdürülebilir bir çevre için egzoz emisyonlarındaki sınırlamalar vb hususlar yenilenebilir alternatif yakıtların öneminin daha da artmasına neden olmaktadır. Yenilenebilir alternatif yakıtlar Türkiye için büyük bir petrol ithalatçısı olarak stratejik ve ekonomik bir öneme sahiptir. Büyük bir tarım potansiyeline sahip olan Türkiye için biyokütle enerjisi öncelikli bir seçenektir. Bu, kırsal kesimin ekonomik yapısının güçlenmesi ve iş imkanlarının yanı sıra yan sanayinin gelişimine de katkı sağlayacaktır. Ancak biyokütle enerjisinin maliyetinin fazla olması ve gıda sektörünün hammaddesinden elde ediliyor olması çalışmaların hayata geçirilmesini yavaşlatmaktadır. Bu çalışmada yağlı tohumlardan elde edilen biyodizel yakıt özellikleri ele alınarak hangi biyodizelin optimal sonuçları verdiğinin tespiti amaçlanmıştır. Bu maksatla farklı biyodizellerin yakıt özellikleri Çok Kriterli Karar Verme tekniklerinden Standart Sapma ve MOOSRA yöntemleri ile karşılaştırılmıştır.
Hibrit Savaş ve Kıbrıs Barış Harekâtında Jandarma Birlikleri: Askeri Harekâtlarda Jandarma Birliklerinin Kullanımının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Analizi
(Hiperyayın, 2024) Abdulvahitoğlu, Adnan; 382420; Peler, Yükselen; Akçam, Zeki; Savrun, Ergenekon
İnsanlık tarihinin varoluşundan bu yana Avrupa, Asya ve Avrupa kıtalarının ortasında önemli bir jeostratejik konuma sahip olan Kıbrıs adası tüm medeniyetlerin ilgi duyduğu bir yer olmuştur. Süveyş Kanalı, Cebelitarık Boğazı ile İstanbul ve Çanakkale Boğazlarından geçen suyollarının kesiştiği bir kavşak noktası olan Kıbrıs adasında Mısırlılardan Hititlere, Asurlulardan Romalılara, Araplardan Venediklilere kadar birçok devlet hüküm sürmüştür. 1571 yılında Osmanlı idaresine geçen adaya 1878 yılında kiracı olarak yerleşen İngiltere, 1914 yılında patlak veren Birinci Dünya Savaşını fırsat bilerek adayı ilhak etmiş ve kalıcı olarak yerleşmiştir. Doğu Akdeniz’in kilidi olan Kıbrıs adasına hâkim olan devlet, Doğu Akdeniz’e kıyısı olan tüm devletlerin ve buradan geçen suyollarının üzerinde bulunan tüm ülkelerinin dış siyasetinin ve ilişkilerinin yürütülmesinde etkili ve yönlendirici olmaktadır. Bu yüzden ada sürekli küresel güçlerin hedefinde olmaya devam etmektedir. İklim, jeolojik, botanik, zoolojik ve kültürel açıdan incelendiğinde Anadolu’nun ayrılmaz bir parçası olduğu açıkça görülen Kıbrıs adası Türkiye ve Türkiye’nin güvenliği açısından ise çok daha fazla öneme sahiptir.
Introductory Chapter: Tunnel Engineering – Rock Load Estimation and Support Design Methods
(Intechopen, 2022) Tosun, Hasan
İYM'li Araç Radyatörlerinde Kullanılan Farklı Nanoakışkanların ÇKKV Yöntemleri ile Karşılaştırmalı Analizi
(Erzurum Teknik Üniversitesi, 2025-11) Abdulvahitoğlu, Aslı; Abdulvahitoğlu, Adnan; 382420
Son yıllarda teknolojide yaşanan hızlı gelişmeler ve değişim; enerji verimliliği, sürdürülebilirlik ve optimizasyon gibi kavramların sanayi ve mühendislik açısından önemini ortaya koymaktadır. Enerji kaynaklarının verimli kullanımı, karbon emisyonlarının azaltılması, küresel ısınma ve iklim değişikliği ile mücadele hedefleri; özellikle sanayinin lokomotifi olarak ifade edilen otomotiv endüstrisinde yeni tasarım ve malzeme arayışlarını beraberinde getirmektedir. Bu bağlamda otomotiv endüstrisinde daha çevreci, ekonomik ve yüksek verimli araç geliştirme çalışmaları artarak devam etmektedir. Bu çalışmalardan biri olan motor verimliliğinin artırılması hususu, ilk içten yanmalı motorların (İYM) üretildiği günden bu yana araştırmaların merkezinde yer almaktadır. Elektrikli, hibrit veya hidrojenli fark etmeksizin, araçlarda kullanılan yakıt cinsi ne olursa olsun motor verimliliğini artırma çalışmaları her alanda sürdürülmektedir. Bu durum, özellikle İYM’li araçlarda güvenilir ve yüksek performanslı ısıl yönetim sistemlerinin geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır. Motorda ortaya çıkan yüksek ısının etkili bir şekilde uzaklaştırılması, kullanılan soğutucuların ısıl özelliklerine bağlıdır. Yıllardır yaygın olarak kullanılan su ve su-etilen glikol gibi geleneksel karışımlar, düşük ısıl iletkenlikleri nedeniyle sınırlı bir soğutma performansı göstermektedir. Bu durum, alternatif soğutucuların geliştirilmesine ve radyatör performanslarının iyileştirilmesine yönelik çalışmaların ivme kazanmasına neden olmaktadır. Bu çalışmada; İYM’li araçlarda farklı nanoakışkanlar kullanılarak oluşturulan soğutucu malzemeler verimlilik, enerji tasarrufu ve sürdürülebilirlik açısından Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerinden Standart Sapma (SD) tümleşik CODAS yöntemi ile karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir.
Jandarma Personelinin Kadına Yönelik Şiddet Algı ve Farkındalıklarının Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Analizi
(İçişleri Bakanlığı, 2025-01) Abdulvahitoğlu, Adnan; Altunok, Hatice; 382420
Bir hareketin veya bir gücün derecesini ifade etmek için kullanılan şiddet; sosyal anlamda karşıt görüşe sahip olanları inandırmak veya uzlaşmak yerine, duygu, davranış ve söylemlerle aşırılık göstererek ve kaba kuvvet kullanarak ikna etmeye çalışmak anlamına gelmektedir. Kısaca karşı tarafa kaba ve sert davranışlarda bulunmak olarak tanımlanan şiddet, sadece fiziksel değil, duygusal, dilsel ve psikolojik olarak da karşı tarafa rahatsızlık vermeyi içermektedir. Günümüzde bir toplumsal vaka olarak sıklıkla karşılaşılan şiddet, birçok sosyal bilimcinin araştırmalarına konu olmasına rağmen, henüz çözüm bulunamayan ve önüne geçilemeyen bir sorundur. Uzmanlar, sebepleri ve sonuçları açısından karmaşık bir yapıya sahip olan şiddeti, kısmen içgüdüsel kısmen de toplumsal bir davranış olarak değerlendirmektedir. Hükümetler gerek mevzuat gerekse kolluk uygulamaları ile etkili tedbirler alınmasına rağmen, toplumsal şiddet, özellikle de kadına yönelik şiddet tüm dünyada artarak devam etmektedir. Bu yüzden şiddetin ulaştığı sosyal boyut ile çocuklar, gençler ve yetişkinler üzerindeki etkileri, sağlıklı bir toplum için mutlaka üzerinde düşünülmesi gereken bir konu haline gelmiştir. Türkiye’de kadına yönelik şiddet üzerine yapılan araştırmalar, bu vakaların yaygınlığını, kadının şiddet karşısındaki çaresizliğini ve şiddete uğrayan kadınlara nasıl yardım edilmesi gerektiği konusunda yetkililerin algısı açısından da bazı eksiklikler olduğunu ortaya koymaktadır. Bu bağlamda, Türkiye’de emniyet ve asayişten sorumlu kurumlardan biri olan Jandarma Genel Komutanlığı'nın kadına yönelik şiddet ile mücadele birimlerinde görevli personelinin algı seviyesinin, tespiti amaçlanmıştır. Bu kapsamda nitel ve nicel araştırma yöntemleri karma olarak kullanılmış, nitel yöntemlerden örnek olay yöntemi ile oluşturulan beş senaryo nicel yöntemlerden nedensel karşılaştırma modeli ile analiz edilmiştir.
Kalıpçılık Sektöründe Tedarikçi Değerlendirme ve Seçimi İçin Çok Kriterli Karar Destek Modeli
(Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi, 2025-09) Abdulvahitoğlu, Adnan; Arıcı, Sercan; 382420
Kalıp imalat süreci, nihai parçanın müşteri standartları ve beklentilerine uygun olarak başarılı bir şekilde üretilmesi ve seri üretime geçişin etkin bir biçimde sağlanması açısından uzun ve kritik bir süreçtir. Bu sürecin başarısında tedarikçi seçimi önemli bir rol oynamaktadır. Bu çalışmada, kalıp üretim aşamalarında gerçekleştirilen faaliyetler, bu faaliyetlerin süreç içerisindeki önemi, üretim sürecine etkileri ve tedarikçilerin bu aşamalardaki yeri ele alınmaktadır. Ayrıca, tedarikçi seçiminin önemi vurgulanarak, karar destek sistemleri (KDS) kullanımıyla en uygun tedarikçilerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda, değerlendirme sürecine temel teşkil eden veriler, işletmenin tedarikçi ağı içinde yer alan tüm tedarikçilerin geçmiş performansları ve kapasiteleri doğrultusunda ekip tarafından yapılan puanlamalarla belirlenmiştir. Ardından, Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemleri kullanılarak karşılaştırmalı analiz gerçekleştirilmiş ve tedarikçi seçiminde karar destek mekanizmasının oluşturulmasına yönelik bir model önerilmiştir. Bu model çerçevesinde, kalıp üretim süreçlerindeki zaman, maliyet ve teknik gereklilikler gibi faktörler bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilerek, en uygun niteliklere sahip tedarikçilerin belirlenmesi ve süreç verimliliğinin artırılması hedeflenmiştir.
Marmara Bölgesi (İstanbul şehir hariç) yükseköğretim kurumlarının bilimsel çalışma verimi
(TURANSAM Yayıncılık, 2022) Tosun, Hasan
Son dönemlerde özellikle 2000'li yılların başından itibaren yükseköğretim kurumlarına mevcut sorumluluklarına ilave olarak yeni görevler yüklenmiştir. Gelişmiş ülkelerde bu kurumlar, bilginin üretildiği ve teknoloji transferinin gerçekleştiği merkezler olarak görülmeye başlanmıştır. Bu alanda başarılı olabilmek için ilgili kurumun genellikle bir akademik ekosistem içinde yer alması, araştırma-geliştirme faaliyetlerini üst düzeyde yapması ve bilimsel yayın verimin yüksek olması esastır. Yazar tarafından daha önce Marmara bölgesindeki (İstanbul şehri hariç) yükseköğretim kurumlarının öğretim yapısı ve öğretim kalitesiyle ilgili bir çalışma yapılmış ve oluşması muhtemel bir akademik ekosistem için öneriler getirilmiştir. Bu çalışmada ise aynı yükseköğretim kurumlarının bilimsel çalışmaları dikkate alınarak, temel bazı kriterler esasında yayın kaliteleri ile bilimsel alanda kurumsal performansları incelenmiştir. Çalışma için bütünüyle YÖKAK Sisteminden alınan 2021 yılına ait veriler kullanılmış ve o yıl için her bir üniversite için SCI, Q1, toplam yayın ve atıf sayıları dikkate alınmıştır. Ayrıca her kurum için uluslararası işbirliği ile sanayi işbirliği sonucunda oluşan ve ilk yüzde onluk dilimde yer alan dergilerde yayımlanmış çalışma sayıları da kullanılmıştır. Bu verilerin kendi aralarındaki ilişkilerden ve öğretim üyesi başına düşen yayın sayılarından bir değerlendirme yapılmış ve ilgili yükseköğretim kurumları arasında her kontrol kriteri esasında nispi bir sıralama oluşturulmuştur. Çalışma sonuçları göstermiştir ki; ilgili kurumların öğretim yapısı ve kalitesiyle ile ilgili temel değerlendirmeler bilimsel verimleri esasında da geçerlidir. Bölgede bulunan ve bu çalışmada dikkate alınan 15 yükseköğretim kurumu, çok farklı bilimsel verime sahiptir.

Browse

Browsing Endüstri Mühendisliği Bölümü Koleksiyonu by Title

Results Per Page

Sort Options