Geleneksel Latin kaligrafi ve tipografi sanatının yapay zekâ çağındaki dönüşümü Estetik, uygulama ve gelecek perspektifleri

dc.authorid0000-0002-6969-6670
dc.contributor.authorKipdemir, Serdar
dc.contributor.authorid341649
dc.date.accessioned2025-12-30T11:57:28Z
dc.date.available2025-12-30T11:57:28Z
dc.date.issued2025-12
dc.departmentFakülteler, Sanat ve Sosyal Bilimler Fakültesi, Görsel İşitsel Tasarım Bölümü
dc.descriptionUlusal
dc.description.abstractÖz: Bu çalışma, yapay zekâ teknolojilerinin geleneksel Latin kaligrafi ve tipografi disiplinleri üzerindeki üç boyutlu etkisini (estetik, metodolojik ve gelecek perspektifleri) sistematik olarak incelemeyi amaçlamaktadır. Yapay zekâ destekli dijital tipografi ve Latin kaligrafisi arasındaki hibrit yaratıcılık süreçlerini, algoritmik estetik perspektifiyle analiz eden bu araştırma, nitel yöntemle yürütülmüştür. Çalışmada, 15. yüzyıldan günümüze uzanan tarihsel örnekler ile yapay zekâ destekli tasarım araçları (Calligrapher AI, Fontjoy, Adobe Firefly) tarafından üretilen 150+ dijital eser, karşılaştırmalı içerik analizine tabi tutulmuştur. Araştırma bulguları üç temel sonucu ortaya koymaktadır: Birincisi, algoritmik tasarımın hız ve çeşitlilik avantajlarına rağmen, insan elinin yaratıcı dokunuşunu yansıtmada sınırlı kaldığı; özellikle harf anatomisi ve kompozisyonel dengede estetik kayıplar gözlendiği tespit edilmiştir (Elgammal et al., 2017). İkincisi, yapay zekâ destekli üretim süreçlerinin, geleneksel tekniklerin demokratikleşmesini sağlarken, kültürel bağlam aktarımında yetersiz kaldığı gözlemlenmiştir (Davis et al., 2021). Üçüncüsü, metaverse ve NFT uygulamalarında kaligrafinin yeni bir dijital değer kazanmasına rağmen, orijinallik ve etik sorunların belirginleştiği ortaya çıkmıştır (Lupton, 2022). Çalışma, teknoloji ve geleneğin sinerjik bütünleşmesi için kritik bir kuramsal çerçeve önermektedir: İnsan-yapay zekâ işbirliğine dayalı "hibrit yaratıcılık" modeli. Bu model, estetik değerlerin korunması ile teknolojik yeniliğin entegrasyonunu dengelemeyi hedeflemektedir.
dc.identifier.citationKipdemir, S. (2025). Geleneksel Latin kaligrafi ve tipografi sanatının yapay zekâ çağındaki dönüşümü: Estetik, uygulama ve gelecek perspektifleri. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 15(4), 2014-2038. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1752027
dc.identifier.doi10.30783/nevsosbilen.1752027
dc.identifier.eissn2149-3871
dc.identifier.endpage2038
dc.identifier.issue4
dc.identifier.startpage2014
dc.identifier.urihttps://dspace.mudanya.edu.tr/handle/20.500.14362/388
dc.identifier.volume15
dc.institutionauthorKipdemir, Serdar
dc.language.isotr
dc.publisherNevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi
dc.relation.journalNevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi
dc.relation.publicationcategoryMakale- Ulusal-Hakemli Dergi- Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.subjectYapay Zeka
dc.subjectLatin Kaligrafi
dc.subjectDijital Tipografi
dc.subjectAlgoritmik Estetik
dc.subjectHibrit Yaratıcılık
dc.titleGeleneksel Latin kaligrafi ve tipografi sanatının yapay zekâ çağındaki dönüşümü Estetik, uygulama ve gelecek perspektifleri
dc.typeMakale
Files
Original bundle
Now showing 1 - 1 of 1
Loading...
Thumbnail Image
Name:
Geleneksel Latin kaligrafi ve tipografi sanatının yapay zekâ çağındaki dönüşümü Estetik, uygulama ve gelecek perspektifleri.pdf
Size:
1.87 MB
Format:
Adobe Portable Document Format
Description:
License bundle
Now showing 1 - 1 of 1
Loading...
Thumbnail Image
Name:
license.txt
Size:
1.8 KB
Format:
Item-specific license agreed to upon submission
Description: